double bind communications

www.vijftact.be
Iedereen een label ? Vijftact daagt uit
sensibiliseringsproject, met steun van de Vlaamse minister van Cultuur

De vermelde site wil een fenomeen, de invloed van een label op de situationale, de gesitueerde zelf- en anderperceptie, bespreekbaar maken, daarrond sensibiliseren en via akties in de publieke ruimte “de nieuwsgierigheid wekken van de gewone man in de straat. Op die manier willen we met het project, zonder voorbij te gaan aan de noodzaak van labeling, een bijdrage leveren tot het inperken van de negatieve effecten van labeling.”

De site roept op om, via dialoog, ervaringen uit te wisselen “over hoe we zelf etiketteren en hoe dat ons gedrag beïnvloedt; welke stempels we opgeplakt krijgen, door wie, met welke gevolgen en hoe we daarmee omgaan; welk label we zelf kiezen en waarom; wat anders zou kunnen en moeten …”

de site zou men kunnen bekijken als een vb. van wat Bateson in 1972 (en waar ook journalistieke werkwijzen niet aan schijnen te ontkomen, althans het is interessant om er zo naar te kijken) heeft omschreven als “double bind communication”: paradoxale communicatie, in sommige gevallen pathologisch, in het geval van de journalistiek, de betreffende website?, dan sociale pathologie creërend.

Immers, de site wil “met het project, zonder voorbij te gaan aan de noodzaak van labeling, een bijdrage leveren tot het inperken van de negatieve effecten van labeling.”

maw:
- label je niet, dan ben je geen goede burger (het moet, het is een noodzaak)
- label je wel, dan ben je ook geen goede burger (want het heeft negatieve effekten)

Het gaat niet over het labelen als akt, niet over het woord label, het zijn slechts containerbegrippen. Het gaat over normatieve omgevingen/discoursen van tekort, onvolkomenheid die een (groeps)pathologiserende beleving van het label beinvloeden en die door hun pervasiviteit mee helpen zorgen dat een negatieve beleving in stand/instant wordt gehouden waarbij ahw. alleen maar een natuurlijk en historisch fenomeen wordt voorgesteld zoals wordt gesuggereerd in de woordkeuze van de vijftakt.be-makers, ‘de noodzaak van labeling’. Waarvoor dient labeling? Wat zijn haar bedoelingen en in welke omstandigheden hebben ze nut? Een soort mer (milieu-effektenrapportage), een impaktstudie van de toepassing van het begrip zou relevant kunnen zijn.

Een mogelijke uitweg uit die sociale pathologie-construktie is communicatie over de communicatie: Hoe werken double bind strategieën, hoe kunnen ze herkend worden? We kunnen ze misschien niet vermijden maar we kunnen ze wel blootleggen, verduidelijken zodat eenieder die ze als individu, als groep oplegt en/of ervaart, zich kan verweren door ze te benoemen.

Gezien hun impakt op de situationale van mensen, zouden media als kritische duidingsmogelijkheid van de politieke besluitvorming, het economische denken, het hedendaagse techno-medische discours, het geinstitutionaliseerde welzijnsstakeholdersschap en hun wederzijdse beinvloedingen, in hun rol als plek van informatiegaring, perceptiebeinvloeding, -bepaling en dus labeling, interessante bijdragen kunnen leveren aan de gezamelijke hantering van deze double bind strategieën. Dat zou, naast het uitnodigen van de gewone m/v/mv/vm in de straat, een weldadig verstrekkende invloed kunnnen genereren, net wat de bedoeling van de site is zoals ik dat begrepen heb.

inspiraties:

1. Emotions in the wild: The situated perspective on emotion
http://paul.representinggenes.org/webpdfs/EmotionsintheWild.pdf
2. Inside or Outside of Politics? Metaphor and Paradox in Journalism
http://www.nordicom.gu.se/common/publ_pdf/29_hellsten.pdf
3. Ik in Veelvoud. Een zoektocht naar de relatie tussen mens en psychiatrische diagnose. Jasmina Sermijn, 2008, 112 p.
4. Edward Lorenz, father of chaos theory and butterfly effect, dies at 90. http://web.mit.edu/newsoffice/2008/obit-lorenz-0416.html
“By showing that certain deterministic systems have formal predictability limits, Ed put the last nail in the coffin of the Cartesian universe and fomented what some have called the third scientific revolution of the 20th century, following on the heels of relativity and quantum physics,” said Kerry Emanuel professor of atmospheric science at MIT.
5. Catastrophe, Chaos, Complexity, Theory. http://www.yorku.ca/jspot/1/dayletts.htm
“one of the most important contributions that complexity theory can make to the social sciences and humanities is to revalue contradictory, both-and modes of analysis and action”